Cơ sở khai thác khí đốt của Tập đoàn dầu khí Saudi Aramco ở Saudi Arabia. Ảnh: Yonhap/TTXVN
Tập đoàn dầu khí Saudi Aramco đã báo cáo lợi nhuận ròng đạt 120,13 tỷ riyal (32,5 tỷ USD) trong ba tháng đầu năm 2026, tăng 25,5% so với mức 95,68 tỷ riyal (25,4 tỷ USD) ghi nhận trong cùng kỳ năm ngoái.
Doanh thu tăng lên 114,9 tỷ USD, so với mức 107,6 tỷ USD một năm trước đó, và công ty báo cáo dòng tiền đạt 30,7 tỷ USD.
Kết quả tài chính cải thiện chủ yếu được cho là nhờ doanh số bán hàng tăng cao, trong bối cảnh tuyến đường ống dẫn dầu Đông–Tây nối tới Biển Đỏ, tránh eo biển Hormuz, đã đạt công suất tối đa.
Trong một tuyên bố được kênh Al Jazeera của Qatar ngày 10/5 dẫn lại, Giám đốc điều hành của tập đoàn dầu khí Saudi Aramco Amin Nasser cho biết: “Đường ống Đông-Tây của chúng tôi, hiện đã đạt công suất tối đa 7 triệu thùng dầu mỗi ngày, đã chứng minh đây là một huyết mạch cung ứng mang tính then chốt, giúp giảm thiểu tác động của cú sốc năng lượng toàn cầu và hỗ trợ các khách hàng bị ảnh hưởng bởi những hạn chế vận tải tại eo biển Hormuz”.
Ông Nasser cho biết thêm: “Những diễn biến gần đây đã cho thấy rõ đóng góp sống còn của dầu khí đối với an ninh năng lượng và nền kinh tế toàn cầu, đồng thời là lời nhắc nhở rõ ràng rằng nguồn cung năng lượng đáng tin cậy có ý nghĩa hết sức quan trọng”.
Tàu chở dầu neo ngoài khơi thành phố Bandar Abbas, Iran, trên eo biển Hormuz ngày 2/5/2026. Ảnh: AP/TTXVN
Eo biển Hormuz, nơi hẹp nhất chỉ khoảng 33km (21 dặm) giữa Iran và Oman, bình thường xử lý khoảng 20% nguồn cung dầu thô toàn cầu, khiến mọi gián đoạn tại đây đều có ý nghĩa lớn đối với hoạt động vận chuyển năng lượng toàn cầu.
Hai tuyến hàng hải của eo biển Hormuz, mỗi tuyến chỉ rộng khoảng 3,2km (2 dặm), buộc những tàu chở dầu lớn nhất thế giới phải đi qua một trong những hành lang vận tải biển dễ dự đoán và dễ tổn thương nhất trong thương mại quốc tế.
Bình thường, theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), khoảng 20 triệu thùng dầu và các sản phẩm dầu mỏ được vận chuyển qua đây mỗi ngày, chiếm gần một phần tư thương mại dầu mỏ đường biển toàn cầu.
Phần lớn lượng dầu này được tiêu thụ tại châu Á, trong đó Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc chiếm đa số lượng dầu thô đi qua eo biển Hormuz. Châu Âu cũng phụ thuộc vào tuyến đường này cho một phần đáng kể khí tự nhiên hóa lỏng nhập khẩu từ Qatar.
Không giống nhiều tuyến hàng hải chiến lược khác, eo biển Hormuz gần như không có phương án thay thế quy mô lớn khả thi: chỉ có Saudi Arabia và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) vận hành các đường ống dẫn dầu, nhưng tổng công suất vẫn thấp hơn nhiều so với lưu lượng qua eo biển.
Ngày 2/3/2026, Tướng Jabari của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố Eo biển Hormuz đã bị đóng cửa và cảnh báo bất kỳ con tàu nào tìm cách đi qua sẽ bị Hải quân Iran nhắm mục tiêu khai hoả. (Trong ảnh: Tàu của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tại lễ kỷ niệm Ngày Vịnh Persia quốc gia ở Vịnh Persia, gần Bushehr. Ảnh: THX/TTXVN)
Kể từ khi Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đóng cửa eo biển Hormuz vào ngày 2/3, không cho phép Mỹ hoặc các quốc gia tham gia các cuộc tấn công gần đây vào Iran đi qua tuyến hàng hải quan trọng này, hoạt động giao thông thương mại gần như biến mất, đẩy thị trường năng lượng toàn cầu vào tình trạng biến động nghiêm trọng.
Sự gián đoạn này được các nhà phân tích đánh giá là cú sốc nghiêm trọng nhất đối với nguồn cung năng lượng toàn cầu kể từ các cuộc khủng hoảng dầu mỏ thập niên 1970.
Theo các nguồn tin ngoại giao, Pakistan, quốc gia đóng vai trò trung gian, đã đề xuất sáng kiến điều tiết hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz, trong đó bao gồm khả năng triển khai các lực lượng tuần tra chung với sự tham gia của Mỹ và Iran nhằm bảo đảm an toàn hàng hải. Tuy nhiên, đề xuất này chưa nhận được sự đồng thuận từ các bên liên quan.
